ΚΡΗΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΖΩΓΡΑΦΙΚΗΣ

Μιχαήλ Δαμασκηνός: «Ο Χριστός Παντοκράτωρ
Χριστιανικό μουσείο 

Μιχαήλ Δαμασκηνός ¨Αλληγορία Θείας Μετάληψης 

Κατά τον 15ο αιώνα στην Βενετοκρατούμενη Κρήτη αναπτύσσεται μία άνευ προηγουμένου καλλιτεχνική άνθηση σε αντίθεση με τις Τουρκοκρατούμενες περιοχές .
Οι μεγάλες πόλεις της Κρήτης , ο Χάνδακας , τα Χανιά , το Ρέθυμνο κατά τα μέσα του 15ου αιώνα εξελίχθηκαν σε σημαντικά κέντρα εμπορίου . Οι εύποροι Ελληνες του νησιού γίνονται οι σταθεροί πελάτες των ζωγράφων και ετσι η Κρήτη γίνεται το σπουδαιότερο κέντρο παραγωγής εικόνων όπως μαρτυρούν τα αναρίθμητα συμβόλαια που έχουν διατηρηθεί στα κρατικά αρχεία της Βενετίας και  αφορούσαν παραγγελίες που υπέγραφαν οι καλλιτέχνες .
Κατά τον 14ο και 15ο αιώνα πολλοί ζωγράφοι από την σκλαβωμένη Κωνσταντινούπολη, την Πελοπόννησο και αλλού καταφεύγουν στην Κρήτη .
Η πρωτευουσιάνικη τέχνη και η τοπικού χαρακτήρα ζωγραφική ενσωματώνονται και σηματοδοτούν μεγάλες εξελίξεις σε ένα περιβάλλον με ευνοϊκές πολιτισμικές και βιοτικές συνθήκες
Οι Βενετοί είχαν κατακτήσει την Κρήτη και οι οι Κρήτες είχαν κατακτήσει πολιτισμικά τους Ενετούς Εμπορικές σχέσεις και επικοινωνία με τους Βενετούς επιτρέπει να έρθουν σε επαφή τα καλλιτεχνικά κινήματα με την Δυτική τέχνη διευρύνοντας τους πολιτισμικούς τους ορίζοντες .
Οι Κρήτες φοιτούν στα Ιταλικά πανεπιστήμια και οι καλλιτεχνικές τάσεις της Δύσεις γίνονται γνωστές στο μεγάλο νησί που οι Ενετοί είχαν στην κτήση τους
Με αυτόν τον τρόπο τον 15ο αιώνα αναπτύσσεται στην Κρήτη Η ΚΡΗΤΙΚΗ  ΣΧΟΛΗ
Κατά τα μισά του 16ου αιώνα Κρήτες ζωγράφοι μετακινούνται στην Ηπειρωτική Ελλάδα όπου και αναπτύσσουν μεγάλη καλλιτεχνική δραστηριότητα .Μπορούσαν να εναρμονίσουν στα έργα τους την Βυζαντινή παράδοση (in forma greca) με την Δυτική παράδοση (In forma a la latina ).
Για πρώτη φορά διαπιστώνεται ότι η εικόνα πέρα από την αξία που είχα σαν Χριστιανική λατρεία γίνεται αντικείμενο συναλλαγής .Πωλείται , αγοράζεται , μεταβιβάζεται, εκτιμάται από ειδικούς και έτσι εμφανίζονται και οι πρώτοι συλλέκτες έργων στο νησί .
Η φήμη των μεγάλων ζωγράφων επιβάλλει να αναγράφεται δίπλα στην υπογραφή τους και ο τόπος καταγωγής σαν εγγύηση για την ποιότητα του έργου .
Οι Έλληνες της Βενετίας αλλά και οι ίδιοι οι Βενετοί προμηθεύονταν εικόνες απο την Κρήτη .Προτιμούσαν τις ασκητικές μορφές των Βυζαντινών εικόνων ,από τις δυτικές πιο ρεαλιστικές και εγκόσμιες λατρευτικές απεικονίσεις .
ΚΥΡΙΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ ΚΡΗΤΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΕΙΝΑΙ

Οι σκοτεινότεροι προπλασμοί , κυρίως στα πρόσωπα .Χρησιμοποιείται το καφέ
Η τέχνη είναι απλή , λιτή με ασκητικό χαρακτήρα .
Το φως είναι λιγοστό και υποβάλει βαθιά κατάνυξη .
Οι μορφές είναι ψηλόλιγνες , λιπόσαρκες και διαθέτουν χαρακτηριστική ασκητική ευγένεια .
Ο κυριότερος εκπρόσωπος είναι ο Θεοφάνης (Μπαθάς Στρελίτζας) ο Κρης . Ηταν ενεργός κατα την περίοδο 1527 με 1548, και η πρώτη αναφορά στο όνομά του συναντάται σε μία λιτή κτητορική επιγραφή της Μονής Νικολάου Αναπαύσα στα Μετέωρα με την αναφορά χείρ Θεοφάνη μοναχού του εν τη Κρήτη Στρελίτζας
Άλλος σπουδαίος αγιογράφος είναι ο Μιχαήλ Δαμασκηνός 

15ο αιώνας
Ζωγράφος Αγγελος        ιωάννης Ακοτάντος     Ανδρέας Παβίας 
Άγγελος Ακοτάντος      Ανδρέας Ρίζος           Αγγελος Πιτζαμάνος

16ο αιώνας
Θεοφάνης ο κρης           Γεώργιος Κλόντζας
Μιχαήλ Δαμασκηνός     Δομήνικος Θεοτοκόπουλος

17ος αιώνας
Φραγκιάς Καβερτζάς                Ιερεμίας Παλλάδας         Εμμανουήλ Τζάνες
Κωσταντίνος Παλαιόκαππας   Θεόδωρος Πουλάκης       Φιλόθεος Σκούφος
Ζωγράφος Εμμανουήλ             Εμμανουήλ Σκορδίλης     Ηλίας Μόσχος

Η προδοσία Ι. Μ. Στραυρονικήτα 

Θεοφάνης ο Κρης, Η Βαΐοφόρος
Μονή Αγίου Νικολάου Μετέωρα